 |
 |
 |
Tüplü veya köklü, aşısız ceviz fidanı talepleri de karşılanmaktadır. |
|
Elmanın Yetiştirilmesinde Rutubetin Önemi
Elma yetiştirilmesinde rutubetin önemi büyüktür. Elma, kaliteli ve bol meyvelerini yaz aylarında nispî nemi yüksek olan hafif cereyanlı vadilerde verir. Yazın nispi nemim çok düştüğü yerlerde Haziran dökümünün fazla olduğu ve kalitenin düştüğü bilinmektedir. Böyle yerlerde ticari elma bahçeleri kurulma malıdır.
Elma Ağacının Toprak İstekleri
Elma ağacı humuslu, killi- kumlu, derin, süzek kuvvetli bakir toprakları sever. Yorgun topraklardan hoşlanmaz. Dip derinliği arar. Fazla rutubetten hoşlanmadığı gibi kuru toprakları da sevmez. Derin, büyük çakıllı, az alüvyonlu topraklar yetişmesi için en uygun topraklardır. Böyle yerlerde ağacın ömrü uzun, meyvesi kaliteli olur. Toprakta kış sularının durmaması ve taban suyu yüksekliğinin de en az 150 cm derinliğinde olmasını ister. İyi bir drenaj, iyi bir havalandırma şarttır.
Elma Ağaçlarının Beslenmesi
Bitki besin maddeleri makro elementler ve mikro elementler diye iki kısma ayrılır. Bu iki element türü arasında ise çok hassas bağ vardır. Bir toprakta eğer fazla miktarda makro element olsa bile yeteri kadar mikro element (iz element) yoksa bitki sağlıklı bir şekilde makro elementten de faydalanamamaktadır.
Azot, fosfor, potasyum, hidrojen, oksijen ve karbon makro elementlerdendir…
Azotun önemi: Protoplazmanın teşekkülüne hizmet eder. Aynı zamanda klorofil, aminoasitler, proteinler ve alkolositlerin yapımında bulunur. Bitkilerin organik bileşiminde vardır. Onların bütün hayat safhalarında muhakkak gerekli elementlerindendir. Ancak sadece yeteri kadar azot kullanmakla iyi netice alınamaz. İstenilen sonucun dengeli fosfor, potas karışımı ile alınabileceği muhakkaktır.
Azotun fazlalığı: Azotla bol gübreleme, bol su ağaçların vejetatif gelişmesini kamçılar. Bilhassa toprak üstü organlarını fazlasıyla etkileyerek, ağaçların anormal gelişmesine sebep olur. Kök dal dengesi bozulur. Çok zaman çiçek gözlerini zamansız patlatarak gelecek yılın mahsulünü tehlikeye atar. Azot yüzünden uzun sürecek bitki gelişimi, kış şartlarında, yeteri kadar olgunlaşamayacağı, için zarar görür. Meyvenin tadı azalır. Dokusu kabalaşır. Yeşil renkli kalır. Soğuk hava depolarında gereği kadar saklanamaz çürür.
Azotun noksanlığı: Mahsul verimini, tutumunu olumsuz yönde etkiler. Protein, klorofilin oluşumu için yeterli olmazsa elma ağacı cılız kalır. Yaprak cansız ve soluk yeşil renk alır. Sürgünlerin boyları kısalır. Meyve yüzdesi düşer. Kökler daha yaygın olmasına karşın zayıf ve bitkindir.
Fosforun önemi: Fosfor ağaçlar tarafından suda erimiş fosfat halinde alınır. Azotlu maddelerle protoplazmanın terkibine girer. Suda eriyen fosfatlar fazla demir ve alüminyum bulunan topraklara verildiğinde bitki tarafından alınamayan yapılara dönüşürler.
Fosforun fazlalığı: Olgunlaşmayı çabuklaştırır. Bitki aksamlarının gelişmesini geriletir. Bazı hallerde demir ve çinko gibi iz elementlerin bağlanmasına sebep olur.
Fosforun noksanlığı: Yeteri kadar fosfor bulamayan elma ağaçlarının kök sistemi zayıf olur. Yavaş gelişir, yaprakları küçük kalır, uçları kurur. Renkleri yeşilimtrak, pembe, esmer mora kadar giden renkler gösterir. Mahsulün miktarı ve kalitesi düşer. Rengi yeşil kalır kalitesi düşer.
Potasyumun önemi: Bitkilerdeki ödevi ve bitkiler tarafından kullanılması hakkında henüz tam ve yeterli bilgi yoktur. Asimilasyonu, solunumu ayarlayarak bitkinin su düzenini ayarlar. Böylece potasyumun dolaylı olarak karbondioksit asimilasyonuna, şekerlerin oluşumuna, taşınmasını, proteinlerle yağların sentezini teşvik ettiği sanılmaktadır.
Potasyumun fazlalığı: Amonyaklı gübrelerde olduğu gibi toprakta mağnezyumun bağlanmasına sebep olur. Tek taraflı gübrelemelerden sakınılmalıdır. Ancak bu bağlama fidanın alacaklarından fazlası için geçerlidir.
Potasyumun noksanlığı: Bitkinin gelişmesi normal değildir. Yaşlı yapraklarda kloroz görülür. Yaprak kenarlarının içeri kıvrılması, buruşup sararması, ileri hallerde kahve rengine kadar giden koyu renkler belirir. Noksanlık şiddetli olursa genç yapraklarda benzer belirtiler görülür. Meyveler ufak, tatsız ve renksiz kalır. Gelişmesi durur. Kurak yıllarda potas noksanlığı daha kolay belli olur.
Bunlarla beraber bitkilerin hayatını devam ettirebilmesi için gerekli olan ama daha az kullanılan element türlerine de iz elementler denir. Demir, çinko, bor, mangan, kükürt ve silisyum bunlardan bazılarıdır. Bunlarında ne kadar gerekli olup olmadığı bilinmeli ve eksik olduğu yerlerde bitkiye bunların verilmesine gayret edilmelidir.
Organik Gübreler
Bitki ve hayvan artıklarının çürümesinden meydana gelen tabii gübrelerdir. Bileşiminde gerekli bütün elementler vardır. Yapay gübrelerden farklı olarak toprağa humusta bırakırlar. Toprağın havalanmasını kolaylaştırır. Su tutma kapasitesini artırırlar. Mineral fosforik asitin toprakta bağlanmasını önler. Toprağı parçalanmış organik maddelerce zenginleştirirler. Organik gübreler azotu ağaca yavaş yavaş düzenli bir şekilde bir şekilde verirler. Aktif azot kaynağıdırlar. Bu sebeple elmanın gübrelemesinde veriminde önemli katkıları vardır. Mümkün olduğu kadar hayvan gübresi vermek uzun vadede toprağa ve dolayısı ile elma tarımına çok katkı sağlar.
Elma Ağaçlarının Gübrelenmesi
Elma 3:1:3 ila 4 olarak gübrelenmelidir.( Formüle göre ilk yazılan daima azot, sonra fosfor sonra da potastır) Bunun yanında üretici arazisini çok iyi tanımalı ve hangi tür gübreleme yapılmasını tecrübeleri ile de anlamalı ve eksiklikleri giderecek gübreleme çalışmasını yapmalıdır.
Elma Ağacının Gençlik Devresi
Yer değiştiren fidanın, kökleşip kendini iyice yerine alıştırmasıyla meyve verinceye kadar geçen zamana ağacın gençlik devresi denilir. Bu devir fidanların köklerini yayıp büyütürken, diğer taraftan da gövde ve dallarını geliştirerek kuvvetli bir iskelete sahip olması zamanıdır. Bu dengeli gelişme ile fidan kendini verim çağına hazırlar. Kültür elmalarında 4-5 yılı, yerli elmalarımızda ise 8 – 10 yılı içine alır. Bu dönem ağacın bütün hayatındaki en hassas dönemidir. Bu dönemde sağlıklı bir bakım çalışması yapılırsa ileriye doğru ağaçtan elde edilecek ürün miktarı daha verimli olur.
Elma Bahçelerinin Sulanması
Su ağaçların yaşamaları ve gelişebilmeleri için en gerekli maddelerden biridir. Çünkü bitkiler hidrojeni sudan alır. Besinlerini de suda erimiş halde emer ve su ile taşırlar. Su dokuların bileşiminde fazla miktarda bulunur. Ağaçlarda toplam olarak en yüksek su oranı çiçeklenmeden az sonra bulunur. Bu devir ağaçların en fazla su harcadıkları zamandır. Yazın su verme zamanını belirlemek için yer yer bahçe toprağı kontrol edilir. Toprağın işlenen kısmının 10 – 15 cm kadar altı kuru ise su verme zamanı gelmiştir.Hiç bir zaman fidan veya ağacın yapraklarını buruşturacak kadar sulama geciktirilmemelidir.
Elma Ağacının Budanması
Budama, ağaçların kökleriyle çatısı arasındaki dengeyi iyi ayarlayarak, erken muntazam bol ve kaliteli meyve alma sanatıdır. Elimizdeki ağacı meyveye zorlayacak en kuvvetli araç şüphe yok ki budamadır.
Ağaçların Budanmasıyla Elde Edilen Faydalar
Budama yoluyla ağaca kuvvetli bir gövde ve muntazam bir iskelet temin edilir. Ağacın kökleriyle dalları arasındaki denge iyi bir şekilde ayar edilerek ömürlü, kuvvetli ve verimli olması sağlanır
Yaprakların ödevi güneş ile ilgilidir. Bunun içinde ağaç çatısının iç kısımlarına kadar güneş ışınlarının girmesi şarttır. Bu suretle özümleme ideal bir şekle sokulur. Bol, sürekli ve kaliteli meyveler elde edilir.
Vejetatif gelişme ile verimi dengede tutmak suretiyle özümleme ideal bir şekle sokulur. Bol, kaliteli ve sürekli meyveler elde edilir.
Ağaca verilecek uygun bir şekille meyve seyreklemesi, toplaması ve hastalıklarla mücadele, toprak işlemesi en kolay, ucuz şekilde sağlanır.
Kuru, hasta ve çıplaklaşmış dalları ortadan kaldırmak ve ağacı gençleştirmek imkanı vardır.